است ؛ جز آن كه نقش وى در اين كتاب ، روايت بخش اعظم كتاب از جدش احمد بن محمد بن وليد است و تنها شمار اندكى از ديگران . شايد بر اين اساس ، بتوان مؤلف اصلى را جدّ وى دانست نه خود او . وى به مانند وستنفلد بر اين باور است كه از وجود برخى از اسناد ديگر در كتاب و نيز شباهتهاى ميان اين كتاب با آنچه در سيرهء ابن هشام آمده ، چنين بر مىآيد كه كتاب اخبار مكه در اصل كوچكتر از حجم فعلى بوده و به مرور با ضميمه كردن برخى مطالب ديگر ، بر حجم آن افزوده شده است . « 1 » كتاب اخبار مكه چندين بار تلخيص شده و به شعر نيز درآمده است . اخبار مكه ، در فصول نخستين خود ، تاريخ مكه را از تاريخ كعبه آغاز كرده و سيرى تاريخى از كعبه و مسجد الحرام را به دست داده است . بحث از جرهميان و حاكميتشان بر مكه و سپس خزاعه و بعد از آن قريش در پى آمده است . همين‌طور بحث از بت پرستى و دلائل رواج آن در جاهليت و نيز حج گذارى در دوران جاهلى . پس از آن تاريخ كعبه و مكه بعد از اسلام تا آتش زدن آن توسط امويان و . . . بحث از اركان كعبه و بخشهاى ديگر آن و نيز مسجد الحرام با تفصيل تمام همراه با تاريخچهء آنها آمده است . ارائهء جغرافياى دقيق شهر ، خانه‌ها و محلات و منازل شخصيتهاى برجستهء مكه در دوران پس از اسلام و نيز روشنگرى دربارهء محلات شهر ، گورستانها و . . . از ابواب ديگر كتاب است . اين كتاب نخست بار توسط وستنفلد در سال 1858 بر اساس سه نسخه در اروپا چاپ شد . چاپ فعلى رايج آن در سال 1352 قمرى با تحقيق رشدى ملحس انجام شده است . مصحح پيوستهايى دربارهء تاريخ بازسازى كعبه از پس از دورانى كه ازرقى آورده و نيز شرحى از سيلهايى كه تا اين اواخر در مكه آمده و مسائلى ديگر بر كتاب افزوده است . اخبار مكه به سال 1411 از روى چاپ رشدى ملحس در قم افست شده است . نيز توسط دكتر محمود مهدوى دامغانى به فارسى درآمده است . زبير بن به كار ( م 256 ) زبيربن به كار از آخرين افراد متعلق به نسلى است كه شيوهء كارشان نه نگارش تاريخ عمومى بلكه تك نگارى رخدادها بود . اين تك نگارى به معناى مقاله نويسى كوتاه نيست ؛ چرا كه براى نمونه بايد « وقعة صفين » نصر بن مزاحم را با آن حجم بسيار يك تك نگارى به شمار آوريم . بيشتر آثار زبيربن به كار پيشوند اخبار دارد . ياقوت از زبيربن به كار با عنوان « اخبارى »

--> ( 1 ) . نك : مقدمهء ملحس بر اخبار مكه ، صص 16 - 17